پرتال جامع سنت

شرحی بر تاریخ تحلیل نشده اسلام

مشروعیت لعن و سب (5) + سند

از شما خواننده عزیز خواهش میکنیم برای دیدن کل مقاله مشروعیت لعن و سب که در 30 بخش است به لینک زیر رجوع کنید:
مشروعیت لعن و سب
گروه سوم از صحابه :

دسته سوم از صحابه منافقان هستند كه خداوند در قرآن يك سوره مستقل در باره آنان نازل فرموده و تصريح كرده است كه تشكيلات منافقين به قدري پيچيده است كه حتي پيامبر گرامي (صلى الله عليه وآله) آنان را نمي‌شناسد:
وَمِمَّنْ حَوْلَكُمْ مِنَ الْأَعْرَابِ مُنَافِقُونَ وَمِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ مَرَدُوا عَلَى النِّفَاقِ لَا تَعْلَمُهُمْ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ سوره توبة آيه 101 و برخي از باديه نشينان كه پيرامون شما هستند ، منافقند ؛ و از ساكنان مدينه (نيز)‌ عده‌اي بر نفاق خو گرفته‌اند ؛ تو آنان را نمي‌شناسي ؛ ما آنان را مي‌شناسيم .
و به پيامبر (صلى الله عليه وآله) وعده داد كه منافقين را از روي سخنان و كردار آنان خواهد شناخت :
وَلَوْ نَشَاءُ لَأَرَيْنَاكَهُمْ فَلَعَرَفْتَهُمْ بِسِيمَاهُمْ وَلَتَعْرِفَنَّهُمْ فِي لَحْنِ الْقَوْلِ وَاللَّهُ يَعْلَمُ أَعْمَالَكُمْ سوره محمد آيه 30 و اگر بخواهيم ، آنان را به تو مي‌نمايانيم تا ايشان را به چهره بشناسي ؛ و (اكنون) از آهنگ سخن به حال آنان پي خواهي برد ؛ و خداست كه كارهاي شما را مي‌داند .
و در منابع معتبر اهل سنت نسبت به آلودگي برخي از صحابه به بيماري نفاق صراحت شده، در صحيح مسلم از پيامبر گرامي (صلى الله عليه وآله) نقل كرده كه فرمود:
.... قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: فِي أَصْحَابِي اثْنَا عَشَرَ مُنَافِقًا....
در ميان صحابه من، 12 نفر منافق هستند.
صحیح مسلم ج4 ص2143 المؤلف: مسلم بن الحجاج أبو الحسن القشيري النيسابوري (المتوفى: 261هـ)، المحقق: محمد فؤاد عبد الباقي، الناشر: دار إحياء التراث العربي - بيروت، عدد الأجزاء: 5، مسند الإمام أحمد بن حنبل ج38 ص345 المؤلف: أبو عبد الله أحمد بن محمد بن حنبل بن هلال بن أسد الشيباني (المتوفى: 241هـ)،المحقق: شعيب الأرنؤوط - عادل مرشد، وآخرون،إشراف: د عبد الله بن عبد المحسن التركي،الناشر: مؤسسة الرسالة، الطبعة: الأولى، 1421 هـ - 2001 م.
صحابه منافق
و بخاري از ابن مليكة نقل مي‌كند كه گفته است:
.... وَقَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ: أَدْرَكْتُ ثَلاَثِينَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، كُلُّهُمْ يَخَافُ النِّفَاقَ عَلَى نَفْسِهِ.....
صحیح البخاری 1 ص18 المؤلف: محمد بن إسماعيل أبو عبدالله البخاري الجعفي، المحقق: محمد زهير بن ناصر الناصر، الناشر: دار طوق النجاة (مصورة عن السلطانية بإضافة ترقيم ترقيم محمد فؤاد عبد الباقي)، الطبعة: الأولى، 1422هـ، عدد الأجزاء: 9.
من سي نفر از صحابه پيامبر اكرم (صلی الله علیه وآله) را درك كردم كه هر كدام از اينها، از نفاق بر خودشان وحشت داشتند.
نفاق صحابه
و در نقل هيثمي پيامبر اكرم (صلى الله عليه وآله) 36 نفر از منافقين را در ميان صحابه معرفي نمود:
429 - وَعَنْ أَبِي مَسْعُودٍ قَالَ: «خَطَبَنَا رَسُولُ اللَّهِ - صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ - خُطْبَةً فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ، ثُمَّ قَالَ: " إِنَّ مِنْكُمْ مُنَافِقِينَ، فَمَنْ سَمَّيْتُ فَلْيَقُمْ " ثُمَّ قَالَ: " قُمْ يَا فُلَانُ، قُمْ يَا فُلَانُ، قُمْ يَا فُلَانُ " حَتَّى سَمَّى سِتَّةً وَثَلَاثِينَ رَجُلًا ثُمَّ قَالَ:....
پیامبر (صلى الله علیه وآله) فرمودند : بدرستیکه عده ای از شما منافق هستند ؛ هر کس که را نام بردم باید بایستد ؛ سپس فرمودند فلانی بایست ؛ فلانی بایست ؛ فلانی بایست تا اینکه سی و شش نفر را نام بردند‌!
مجمع الزوائد ومنبع الفوائد ج1 ص112 المؤلف: أبو الحسن نور الدين علي بن أبي بكر بن سليمان الهيثمي (المتوفى: 807هـ)، المحقق: حسام الدين القدسي، الناشر: مكتبة القدسي، القاهرة، عام النشر: 1414 هـ، 1994 م، عدد الأجزاء: 10.
صحابه منافق
با توجه به نكات ياد شده ، شيعه نمي‌تواند اعتقاد داشته باشد كه تمامي صحابه عادل و مستحق بهشت‌اند ! بلكه برخي از آنان اهل بهشت و برخي فاسق و برخي منافق هستند و اين عقيده مطابق قرآن و سنت مي باشد.
کلام علمای شيعه در مورد صحابه :
مرحوم شرف الدين عاملی از علماي سرشناس شيعه می نويسد :
إنّ من وقف على رأينا في الصحابة، علم أنّه أوسط الآراء، إذ لم نفرّط فيه تفريط الغلاة الذين كفرّوهم جميعاً، ولا أفرطنا إفراط الجمهور الذين وثّقوهم أجمعين . فإنّ الكامليّة ومن كان في الغلوّ على شاكلتهم، قالوا: بكفر الصحابة كافّة، وقال أهل السنّة : بعدالة كلّ فرد ممّن سمع النبي صلى اللّه عليه وآله أو رآه من المسلمين مطلقاً، واحتجّوا بحديث كلّ من دبّ أو درج منهم أجمعين أكتعين أبصعين. أمّا نحن، فإنّ الصحبة بمجرّدها وإن كانت عندنا فضيلة جليلة ، لكنّها - بما هي ومن حيث هي - غير عاصمة ، فالصحابة كغيرهم من الرجال . فيهم : العدول ، وهم عظماؤهم وعلماؤهم ، وأولياء هؤلاء ، وفيهم : البغاة ، وفيهم : أهل الجرائم من المنافقين ، وفيهم : مجهول الحال. فنحن نحتجّ بعدولهم ونتولّاهم في الدنيا والآخرة، أمّا البغاة على الوصيّ، وأخي النبي، وسائر أهل الجرائم والعظائم كابن هند، وابن النابغة، وابن الزرقاء وابن عقبة، وابن أرطاة، وأمثالهم، فلا كرامة لهم، ولا وزن لحديثهم. ومجهول الحال نتوقّف فيه حتّى نتبيّن أمره هذا رأينا في حملة الحديث من الصحابة وغيرهم، والكتاب والسنّة بنينا على هذا الرأي، كما هو مفصل في مظانّه من اصول الفقه.
أجوبة مسائل جار الله ص 14
کسی که اطلاع از نظر ما در مورد صحابه داشته باشد می داند که ميانه‌روترين نظرها است ؛ زيرا نه مانند غلاتی که همه ايشان را تکفير کرده‌اند ، زياده روی کرده و نه مانند جمهور (اهل سنت) که همه ايشان را مورد اعتماد شمرده‌اند ، سهل‌انگاری نموده ايم . پس بدرستيکه فرقه کامليه و کسانی که در غلو مانند ايشان هستند همه صحابه را کافر می‌دانند ؛ و اهل سنت نيز همه مسلمانانی را که از رسول خدا (صلى الله عليه وآله) چيزی شنيده و يا ايشان را ديده باشد ، عادل می‌شمرند و به حديث تمامی ايشان ، بدون هيچ استثنا تمسک مي‌جويند . اما ما ، اگر چه صحابه بودن را به تنهايي فضيلتی والا می دانيم اما آن را سبب عصمت (از گناه و عدالت) نمی‌دانيم ؛ صحابه از اين جهت مانند ديگران هستند که در بين ايشان عادل ديده می شود ، که ايشان بزرگان و علما و اوليا در بين صحابه هستند ؛ و در بين صحابه سرکشان نيز يافت می‌شوند ؛ و ايشان اهل گناه از منافقين هستند ؛ و در بين ايشان مجهول الحال نيز وجود دارد . ما به عادلان ايشان تمسک جسته و در دنيا و آخرت ايشان را دوست خواهيم داشت ؛ اما کسانی که بر وصی رسول خدا (صلى الله عليه وآله) و برادر وی سر کشی کرده و نيز ساير اهل گناه و بدی از صحابه مانند فرزند هند جگر خوار ، و فرزند نابغه و فرزند زرقاء و ابن عقبة و ابن ارطاة و امثال ايشان گرامی نبوده و هيچ ارزشی ندارند . وکسی که حال او مجهول است در مورد او توقف کرده تا وضعيت وی مشخص گردد . اين نظر ما است در مورد صحابه‌ای که حديث نقل کرده اند و غير ايشان ؛ و کتاب خدا و سنت در بين ما است و شاهد بر نظر ما ؛ و اين نظر ما به طور مفصل در کتب اصول فقه آمده است .
خلاصه نظر شيعه :
شيعيان تعداد بسيار زيادی از صحابه را اهل بهشت مي‌داند و در مورد گروهی از صحابه كه با مخالفت خود با پيامبر گرامي (صلى الله عليه وآله) ، قلب پاك آن بزرگوار را رنجاندند و يا حضرت را اذيت كردند وآنان كه با ديدن آن همه دليل و برهان نفاق پيشه کردند ، شيعه به حکم آيات قرآن آنان را اهل جهنم مي‌داند و در مورد برخي از صحابه که مجهول هستند، سکوت می کند .
نظر اهل سنت در مورد صحابه :
نظر اهل سنت در مورد صحابه مشهور است؛ اهل سنت همه صحابه را عادل و اهل بهشت مي‌دانند!
صحابه همگي عادل ، جزو اولياي الهي و برترين مخلوقات بعد از انبيا هستند !
قرطبي مي‌نويسد :
فَالصَّحَابَةُ كُلُّهُمْ عُدُولٌ، أَوْلِيَاءُ اللَّهِ تَعَالَى وَأَصْفِيَاؤُهُ، وَخِيَرَتُهُ مِنْ خَلْقِهِ بَعْدَ أَنْبِيَائِهِ وَرُسُلِهِ. هَذَا مَذْهَبُ أَهْلِ السُّنَّةِ، وَالَّذِي عَلَيْهِ الْجَمَاعَةُ مِنْ أَئِمَّةِ هَذِهِ الْأُمَّةِ
الجامع لأحکام القرآن (تفسیر القرطبی) ج 16 ص 299 ، اسم المؤلف: أبو عبد الله محمد بن أحمد الأنصاری القرطبی الوفاة: 671 ، دار النشر : دار الشعب - القاهرة
همه صحابه عادلند و از اولیای الهی و برگزیدگان او و برترین مردم بعد از انبیا و رسل !این نظر ، مذهب اهل سنت است و آنچه همه امامان این امت به آن اعتقاد داشته‌اند!
اهل سنت و صحابه
اين نظر ، مذهب اهل سنت است و آنچه همه امامان اين امت به آن اعتقاد داشته‌اند !
البته بهتر است در ابتدا تعريف اهل سنت را در مورد صحابه بدانيم :
تعريف صحابی در نظر اهل سنت :
بخاری در تعريف صحابه می گويد :
وَمَنْ صَحِبَ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، أَوْ رَآهُ مِنَ المُسْلِمِينَ، فَهُوَ مِنْ أَصْحَابِهِ
صحیح البخاری ج5 ص2 المؤلف: محمد بن إسماعيل أبو عبدالله البخاري الجعفي، المحقق: محمد زهير بن ناصر الناصر، الناشر: دار طوق النجاة (مصورة عن السلطانية بإضافة ترقيم ترقيم محمد فؤاد عبد الباقي)،الطبعة: الأولى، 1422هـ، عدد الأجزاء: 9
هر مسلمانی که با رسول خدا (صلى الله علیه وآله) همراه بوده یا ایشان را دیده است ، از اصحاب حضرت است .

عدالت صحابه

احمد بن حنبل نيز مي‌گويد :
وقال أحمد بن حنبل: أصحاب رسول الله صلى الله عليه وسلم كل من صحبه شهرا أو يوما أو ساعة أو رآه
أسد الغابة ج 1ص19،المؤلف: أبو الحسن علي بن أبي الكرم محمد بن محمد بن عبد الكريم بن عبد الواحد الشيباني الجزري، عز الدين ابن الأثير (المتوفى: 630هـ)، الناشر: دار الفكر - بيروت، عام النشر: 1409هـ - 1989م العدّة فی أصول الفقه ، الفراء الحنبلی ج3 ص 988 ،
اصحاب رسول خدا (صلى الله علیه وآله)‌ تمام کسانی هستند که یک ماه یا یک روز یا یک ساعت همراه حضرت بوده و یا ایشان را دیده‌اند !

تعریف صحابه

عدد صحابه در نظر اهل سنت :
ابن جوزی وسيوطي از ابوزرعه نقل كرده‌اند که گفته است :
أَبُو زُرْعَةَ الرَّازِيُّ: قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ مَائَةِ أَلْفٍ وَأَرْبَعَةَ عَشَرَ أَلْفًا مِنَ الصَّحَابَةِ مِمَّنْ رَوَى عَنْهُ وَسَمِعَ مِنْهُ.
تدریب الراوی ج 2 ص 675 المؤلف: عبد الرحمن بن أبي بكر، جلال الدين السيوطي (المتوفى: 911هـ)
حققه: أبو قتيبة نظر محمد الفاريابي، الناشر: دار طيبة ،عدد الأجزاء: 2. تلقیح فهوم أهل الأثر ابن جوزی ج 1 ص 73

رسول خدا (صلى الله علیه وآله) از دنیا رفتند در حالیکه صد و چهارده هزار (114000) صحابی داشتند!

تعداد صحابه

ابن كثير نيز نقل كرده است:
فَنُقِلَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ أَنَّهُ قَالَ: يَبْلُغُونَ مِائَةَ أَلْفٍ وَعِشْرِينَ أَلْفًا
البدایة والنهایة ج8 ص360 المؤلف: أبو الفداء إسماعيل بن عمر بن كثير القرشي البصري ثم الدمشقي (المتوفى: 774هـ)، تحقيق: عبد الله بن عبد المحسن التركي، الناشر: دار هجر للطباعة والنشر والتوزيع والإعلان، الطبعة: الأولى، 1418 هـ - 1997 م، سنة النشر: 1424هـ / 2003م، عدد الأجزاء:21 (20 ومجلد فهارس)
عدد آنان به صد و بیست هزار نفر می‌رسد !

تعداد صحابه

صحابه شناخته شده در نظر اهل سنت:
در اين ميان عدد صحابه ای که شناخته شده اند (با اسم يا کنيه) حدود هشت هزار نفر است ؛ يعنی کمتر از 15 درصد کل صحابه!! که تعداد زيادي از آن‌ها در زمان خود رسول خدا (صلى الله عليه وآله) از دنيا رفته و يا به شهادت رسيده بودند .
ابن حجر عسقلاني مي‌نويسد:
وقرأ ابن حجر بخط «الذهبي» من ظهر كتابه «التجريد» لعل الجميع ثمانية آلاف إن لم يزيدوا لم ينقصوا، ثم رأى بخطه أن جميع من في «أسد الغابة» سبعة آلاف وخمسمائة وأربعة وخمسون نفسا.
الإصابة في تمييز الصحابة ج1 ص129 و 154 المؤلف: أبو الفضل أحمد بن علي بن محمد بن أحمد بن حجر العسقلاني (المتوفى: 852هـ)، تحقيق: عادل أحمد عبد الموجود وعلى محمد معوض، الناشر: دار الكتب العلمية - بيروت، الطبعة: الأولى - 1415 هـ، عدد الأجزاء: 8.
به خط ذهبی در پشت کتاب تجريد ديدم که تمامی صحابه ای که با نام و يا کنيه شناخته شده‌اند حدود هشت هزار (8000) نفر هستند ؛ سپس به خط وی ديدم که تمامی کسانی که در كتاب «اسد‌الغابة» معرفی شده‌اند هفت‌هزار و پانصد و پنجاه و چهار (7554) نفرند .
تعداد صحابه
وی در ادامه می گويد علت اينکه بيشتر صحابه شناخته نشده‌اند آن است که آن است که بيشتر آنها بيابان نشين بودند (و با جامعه آن روز ارتباطی نداشتند) ؛ و تنها رسول خدا (صلى الله عليه وآله) را (يکبار آنهم) در حجة الوداع ديده بودند .
حال آيا ممكن است با وجود اين سخنان اهل سنت در مورد صحابه و آيات و روايات ذكر شده ، حكم به عدالت و وثاقت همه صحابه كرد و آنان را از همه مخلوقات بعد از انبيا برتر دانست ؟

1- رعایت ادب اسلامی و رسم الخط فارسی ضروری است
2-برای استفاده از مزایای خاص سایت پیشنهاد میشود وارد شوید و نظر خود را ارسال نمایید