پرتال جامع سنت | انتقادهاى امام على از عمر+سند

پرتال جامع سنت

شرحی بر تاریخ تحلیل نشده اسلام

انتقادهاى امام على از عمر+سند

در كتاب شريف نهج البلاغه در 9 فراز يا با صراحت و يا با اشاره از خليفه دوم نام برده شده است كه در چند مورد حضرت از وى انتقاد كرده و به او اعتراض مى كند.
انتقاد نخست
در خطبه شقشقيه اعتراضى كه در جمله «لَشَدَّ ما تَشَطَّرا ضَرْعَيْها» مطرح مى شود نسبت به خليفه دوم نيز مى باشد.
انتقاد دوم
حضرت در همين خطبه ـ شقشقيه ـ مى فرمايد: «فَصَيّرَها فى حَوْزة خَشْناءَ يَغْلُظُ كَلْمُها و يَخْشُنُ مَسُّها و يَكْثُرالعِثارُ فيها و الاِعْتذارُ منها»;(خطبه 3، بخش 6 ـ 7.) هنگامى كه ابوبكر از دنيا رفت خلافت را در اختيار كسى قرار داد كه روحيه اى خشن داشت و تند زبان و درشت سخن بود، اشتباهاتش فراوان و پوزش طلبى اش بسيار بود.
«... فَصاحِبُها كراكب الصَعْبَةِ انْ اَشْنَقَ لَها خَرَمَ وَ اِنْ اَسْلَسَ لَها تَقْحَّمَ»;(خطبه 3، بخش 6 ـ 7.) آن كه مى خواست با او همراهى كند مانند كسى بود كه شترى چموش و سرمست را سوار است; اگر مهارش را محكم بكشد، بينيش پاره مى شود و اگر رها كند، او را به پرتگاه مى افكند.
در اين جملات، دو خصوصيت روحى و اخلاقى عمر مورد انتقاد قرار گرفته است.
1. روحيه خشونت و تندخويى او، چنان كه خود اهل سنت از جمله ابن ابى الحديد مى نويسد:
«و كان عمر بن الخطاب صعباً، عظيم الهيبة، شديد السياسة، لايحابى احداً و لايراقب شريفاً و لامشروفاً و كان اكابر الصحابة يَتَحامَوْن من لقائه»;(شرح نهج البلاغه، ج 1، ص 173.)
عمر آدم تندخو و پرخاشگرى بود، هيكلى درشت داشت و سخت گير بود. او احترام افراد را نگه نمى داشت; به گونه اى كه بزرگان صحابه از ملاقات با او پرهيز داشتند.
براى نمونه ابن عباس عقيده خود را درباره مسأله عول بعداز مرگ عمر اظهار كرد به او گفتند چرا پيش از اين نمى گفتى؟ گفت: از عمر مى ترسيدم.(شرح نهج البلاغه، ج 1، ص 173.)
همين نويسنده در جاى ديگرى مى نويسد: عمر از زنى خواست حاضر شود تا درباره كارى از او سؤال كند و زن حامله بود; «فلشدّة هيبته اَلْقت ما فى بطنها»;(شرح نهج البلاغه، ج 1، ص 174.)از شدت ترس از خليفه، بچه اش را سقط كرد.
و باز مى نويسد: «اولُ مَنْ ضرب عمر بالدّرة ام فروة بنتِ ابى قُحافة، مات ابوبكر فناح النساء عليه، و فيهن اختُهُ ام فروة فَنَهاهُنَّ عمر مراراً و هُنَّ يُعاوِدْنَ فاَخرَج ام فروة مِنْ بَيْنِهِنَّ و عَلاها بالدِرةَ فهربْنَ وَتَفرَقْنَ...كان يقال: دِرّةُ عمر اَهْيَبُ من سيف الحَجّاج...»;(شرح تهج البلاغه، ج 1، ص 181; به همين مضمون در كتب صحاح از جمله صحيح بخارى، كتاب الجنائز باب يعذب الميّت ببكاء اهله، و صحيح مسلم، همان باب رواياتى آمده است.]) نخستين كسى كه در جلسه عزاى خليفه اول به وسيله شلاق عمر مضروب شد ام فروه دختر ابوبكر بود. ابوبكر از دنيا رفت، زن ها و از جمله خواهر ابوبكر بر او گريه مى كردند. عمر چندين بار آنها را از اين كار نهى كرد، اثر نبخشيد، آن گاه ام فروه را از ميان زن ها بيرون آورد و چند شلاق به او نواخت، همه ترسيدند و فرار كردند. گفته مى شود تازيانه عمر از شمشير حجاج وحشتناك تر بود.
2. شتابزدگى و اشتباهات زياد خليفه دوم در فتوا دادن، چنان كه امام(عليه السلام)مى فرمايد: «اشتباهات و لغزش عمر و عذر آوردن او از اشتباهاتش بسيار زياد بود».
ابن ابى الحديد مى نويسد: «و كان عُمَرُ يُفتى كثيراً بالحُكْم ثُمَّ يَنْقُضُهُ و يُفْتى بضده و خلافه»;(شرح نهج البلاغه، ج 1، ص 181 و من حيات خليفة عمر بن الخطاب، عبدالرحمان احمد بكرى، ص 105.) عمر در باب احكام، فتواهاى فراوانى صادر مى كرد، سپس آن را نقض كرده و بر خلاف آن فتوا مى داد.
اين لغزش ها به حدى بود كه حتى خود خليفه بدان اعتراف داشت و اين مضمون را بسيار تكرار مى كرد: «كل الناس افقه من عمر حتى ربات الحجال»;(شرح تهج البلاغه، ج 1، ص 182.)همه مردم حتى زن هاى پشت پرده به احكام شرع از عمر داناتراند.
اين جمله را شارح معتزلى نقل كرده و سپس اضافه مى كند: «و قال مَرةٌ لا يبلغنى اَنَّ امرأةً تَجاوَزَ صداقُها صداقَ نساء النبى(صلى الله عليه وآله) الاّ ارتَجعْت ذلك منها فقالتْ له امراةٌ: ما جعل الله لك ذالك انه تعالى قال: (و ان آتيتم احداهن قنطارا فلا تأخذوا منه شيئأ)(سوره نسا، آيه 20.) فقال عمر: كل الناس افقه من عمر حتى ربات الحجال اَلا تَعْجُبُون من امام اَخْطَأَ و امرأة اصابتْ...»;( شرح نهج البلاغه، ابن ابى الحديد، ج 1، ص 182.)
خليفه دوم در جايى مى گويد: مبادا به من خبر برسد كه مهريه زنى از صداق زن هاى پيامبر(صلى الله عليه وآله)بيشتر باشد وگرنه آن را برمى گردانم. زنى در پاسخ او مى گويد: خدا چنين حقى به تو نداده است و قرآن مى فرمايد: اگر به يكى از آنها مال زيادى داديد، از آنان باز پس نگيريد. عمر در جواب مى گويد: همه مردم حتى زنان، از عمر فقيه تراند.
اين نويسنده در در همان صفحه مى نويسد: «امّا عمر فقد عرف كل احد رجوعه اليه(عليه السلام)كثيراً من المسائل التى اشكلت عليه و على غيره من الصحابه و قولَهُ غير مرّة: لو لا على لهلك عمر و قوله: لا بقيت لمعضلة ليس لها ابوالحسن و قوله: لا يفتين احد فى المسجد و علىٌّ حاضر;(شرح نهج البلاغه-ج1ص182) اما درباره عمر، همگان مى دانند كه او در مشكلات خود به على(عليه السلام) رجوع مى كرد و مكرر مى گفت: اگر على(عليه السلام) نبود عمر هلاك مى شد و نيز: خدا نكند با مشكلى دست به گريبان شوم كه ابوالحسن براى حل آن نباشد. و باز مى گفت: هيچ كس حق ندارد با وجود على(عليه السلام) و حضور او در مسجد فتوايى بدهد.
بارها اتفاق مى افتاد كه عمر در مسايل مختلف، فتواى اشتباهى مى داد، وقتى خبر به گوش امام مى رسيد آن حضرت حكم واقعى را بيان مى فرمود.

1- رعایت ادب اسلامی و رسم الخط فارسی ضروری است
2-برای استفاده از مزایای خاص سایت پیشنهاد میشود وارد شوید و نظر خود را ارسال نمایید

  • 2013-01-05 19:33:05

    سلام علیکم با افتخار لینک شدید:ضمناً مطلب بسیار زیبایی بودیا علی مدد

  • 2013-01-26 11:59:05

    لعنت بر شما مشرکان باد. شما به مانند بولس و دیگر ملعونان که دین عیسی را تحریف کرده و العیاذبالله عیسی را فرزند خدا دانستند تا جای که بزرگترین دشمنان اسلام نتوانستند که چنین ضربه را که شما شیعیان بر اسلام را وارید میکنید انجام دهند.

  • 2013-01-17 12:44:04

    چرا با این همه منفیات واشتباهات اهل سنت برای این شخص سینه چاک می کنند؟؟؟؟؟!!!!!!

  • 2014-01-30 09:48:58

    وقتی عمر امیر المومنین باشه،جای هیچ تعجب نیست که وهابیت از دل این مذهب بزنه بیرون...

  • 2014-04-20 15:36:45

    سلام علیکم این آقای عمر که این کامنتو گذاشته اصلا عقل هم داره؟ واقعا که خیلی رو میخواد!!!

  • 2014-05-28 01:28:41

    خب این نشان از شجاعته حضرت عمر هست که به اشتباهاتش اقرار کرده و نشان از فروتنی و تواضعشه که همه رو از خودش فقیه تر دونسته.این پیج که همش از جوانمردی عمر بود

  • 2014-06-10 15:19:39

    سلام عالی بود لذت بردیم خدا از دستان مولا بر حوض کوثر سیراب و به شفاعت مولا نائل شوید یا حق www.daralsadegh.ir

  • 2014-11-03 16:35:10

    وهابیت با نابودی دین ناقص سنی همه را از بین بردند.همین گروه داعش که خود را اسلام می دانند به نابودی شیعه و سنی پرداختند.

  • 2015-01-24 00:39:17

    لعنت خدابرمشرکان ازعذاب خدانمیترسید.مگرشماهااون موقع بودین که اومدین اینجاحرف ازعمرکه اسم عمرتنتون رومیلرزونه چطورمیتونیدتوقیامت بع روی مبارک عمرنگاه کنیدجانم فدایت عمر رض .تحقیق کنیدبعدحرف بزنید.الله اکبر

  • این سنی ها مثل خلیفشون هستند خطاب هستند جاهل پر خاشگر حرف حق تو کتشون نمیره درود بر شیعه و پیروان امیر المومنین حضرت علی (ع) خدا به مسئولین این سایت اجر بی پایان بده

  • 2015-12-20 16:48:32

    اینکه عمر به اشتباهش اقرار میکنه و خودشو خلیفه مسلمین میدونه جای تعجب داره اگه جوانمرد بود که حق حضرت علی رو بهش میداد چرا نمیخواید قبول کنید ؟خلافت مال کسیه که اعلم باشه.